Kidney Stones Diet: కిడ్నీలో రాళ్లు ఏర్పడటం ప్రస్తుతం చాలామందిని ఇబ్బంది పెడుతున్న సమస్యల్లో ఒకటి. అయితే కిడ్నీ స్టోన్స్ ఏర్పడటానికి ఆహారం ఒక్కటే కారణం కాదు. శరీరంలో తగినంత నీరు లేకపోవడం, అధిక ఉప్పు తీసుకోవడం, కొన్ని రకాల ఆహారాలను ఎక్కువగా తీసుకోవడం, కుటుంబ చరిత్రతో పాటు ఇతర ఆరోగ్య పరిస్థితులు కూడా ప్రభావం చూపవచ్చు.
కిడ్నీ రాళ్లలో అత్యంత సాధారణంగా కనిపించే వాటిలో క్యాల్షియం ఆక్సలేట్ స్టోన్స్ ఒకటి. కొన్ని ఆహారాల్లో ఉండే ఆక్సలేట్ శరీరంలో క్యాల్షియంతో కలిసి కొందరిలో రాళ్లు ఏర్పడటానికి దోహదపడే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే ఇప్పటికే కిడ్నీ స్టోన్స్ సమస్య ఉన్నవారు లేదా గతంలో రాళ్లు వచ్చినవారు తమ రాళ్ల రకాన్ని బట్టి ఆహారంలో జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం ముఖ్యం. అయితే ఒక ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే.. ప్రతి ఒక్కరికీ ఒకే రకమైన డైట్ సరిపోదు. కిడ్నీలో ఏర్పడిన రాయి రకాన్ని బట్టి ఆహార నియమాలు మారుతాయి.
కిడ్నీ స్టోన్స్కు ఆహారం ఎలా ప్రభావం చూపుతుంది?
మన శరీరం తీసుకునే ఆహారం, ద్రవాల ప్రభావం మూత్రంలోని వివిధ ఖనిజాలు, ఇతర పదార్థాల స్థాయిలపై పడుతుంది. కొన్ని పదార్థాలు అధికంగా ఉండటం, శరీరంలో నీరు తక్కువగా ఉండటం వల్ల మూత్రం మరింత సాంద్రంగా మారవచ్చు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో కొన్ని ఖనిజాలు స్ఫటికాలుగా ఏర్పడి, క్రమంగా కిడ్నీ స్టోన్స్గా మారే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా క్యాల్షియం ఆక్సలేట్ స్టోన్స్కు గురయ్యే వారు ఆక్సలేట్ ఎక్కువగా ఉండే ఆహారాల పరిమాణంపై శ్రద్ధ పెట్టడం మంచిది.
1. ఆక్సలేట్ ఎక్కువగా ఉండే ఆహారాలు
కొన్ని ఆహారాల్లో సహజంగానే ఆక్సలేట్ ఎక్కువగా ఉంటుంది. వాటిలో ముఖ్యంగా:
- పాలకూర
- బీట్రూట్
- చిలగడదుంప
- కొన్ని రకాల నట్స్
- వేరుశెనగ
- చాక్లెట్
- కోకో ఉత్పత్తులు
వంటి ఆహారాలు ఉన్నాయి.
ఇప్పటికే క్యాల్షియం ఆక్సలేట్ కిడ్నీ స్టోన్స్ చరిత్ర ఉన్నవారు వీటిని అధిక పరిమాణంలో తరచుగా తీసుకోవడం తగ్గించడం గురించి వైద్యుడు లేదా డైటీషియన్తో మాట్లాడటం మంచిది. అయితే ఇవన్నీ ఆరోగ్యకరమైన పోషకాలు కలిగిన ఆహారాలే కాబట్టి, ఎలాంటి కిడ్నీ స్టోన్స్ చరిత్ర లేని వారు భయపడి పూర్తిగా మానేయాల్సిన అవసరం ఉండదు.
2. అధిక ఉప్పు.. కిడ్నీ స్టోన్స్కు మరో ప్రమాదకారకం
రోజువారీ ఆహారంలో ఉప్పు ఎక్కువగా తీసుకోవడం కూడా కొందరిలో కిడ్నీ స్టోన్స్ ప్రమాదాన్ని పెంచే అంశంగా ఉంటుంది. అధిక సోడియం తీసుకోవడం వల్ల మూత్రంలో క్యాల్షియం విసర్జన పెరగవచ్చు. దీంతో క్యాల్షియం ఆధారిత రాళ్లు ఏర్పడే అవకాశం ప్రభావితమవుతుంది. ముఖ్యంగా ఈ ఆహారాల్లో ఉప్పు అధికంగా ఉండే అవకాశం ఉంది:
- ప్యాకెట్ చిప్స్
- ఇన్స్టంట్ నూడుల్స్
- ప్రాసెస్డ్ ఫుడ్స్
- ఉప్పు ఎక్కువగా ఉండే స్నాక్స్
- పికిల్స్
- రెడీ టు ఈట్ ఫుడ్స్
- ప్రాసెస్డ్ మాంసాహార పదార్థాలు
కాబట్టి ఉప్పు పరిమాణాన్ని నియంత్రించడం ఆరోగ్యకరమైన ఆహారంలో భాగంగా ఉండాలి.
3. నట్స్ ఆరోగ్యకరమే.. కానీ పరిమాణం ముఖ్యం
నట్స్, వేరుశెనగలు సాధారణంగా ఆరోగ్యకరమైన కొవ్వులు, ప్రోటీన్లు, ఇతర పోషకాలు అందిస్తాయి. అయితే కొన్ని రకాల నట్స్లో ఆక్సలేట్ కూడా ఎక్కువగా ఉండవచ్చు. అందువల్ల క్యాల్షియం ఆక్సలేట్ రాళ్లు పదే పదే ఏర్పడుతున్న వారికి ఎక్కువ పరిమాణంలో నట్స్ తీసుకోవడం సరిపోతుందా లేదా అనే విషయాన్ని వ్యక్తిగత ఆరోగ్య పరిస్థితి ఆధారంగా నిర్ణయించుకోవాలి. పూర్తిగా మానేయడం కంటే, ఎంత పరిమాణంలో తీసుకోవాలి అనేది నిపుణుల సలహాతో నిర్ణయించుకోవడం మంచిది.
4. నీరు తక్కువగా తాగడం.. అతిపెద్ద పొరపాట్లలో ఒకటి
కిడ్నీ స్టోన్స్ నివారణలో ఆహారం ఎంత ముఖ్యమో, తగినంత ద్రవాలు తీసుకోవడం కూడా అంతే ముఖ్యం. శరీరంలో నీటి పరిమాణం తక్కువగా ఉంటే మూత్రం మరింత సాంద్రంగా మారవచ్చు. దీంతో మూత్రంలో ఉండే కొన్ని ఖనిజాలు, పదార్థాలు కలిసిపోయి స్ఫటికాలు ఏర్పడటానికి అనుకూల పరిస్థితులు ఏర్పడవచ్చు. అందుకే రోజంతా ఒకేసారి ఎక్కువ నీరు తాగడం కంటే, అవసరానికి అనుగుణంగా రోజంతా ద్రవాలు తీసుకోవడం మంచిది. అయితే గుండె లేదా కిడ్నీ సంబంధిత ఇతర సమస్యల కారణంగా ద్రవాల పరిమితి ఉన్నవారు వైద్యుల సూచన మేరకే నీటి పరిమాణాన్ని నిర్ణయించుకోవాలి.
5. క్యాల్షియం ఉన్న ఆహారాన్ని పూర్తిగా మానేయాలా?
కిడ్నీ రాళ్ల పేరు వింటే చాలామంది క్యాల్షియం తీసుకోవడం పూర్తిగా తగ్గించాలని భావిస్తారు. కానీ ఇది ప్రతి ఒక్కరికీ సరైన పద్ధతి కాకపోవచ్చు. శరీరానికి క్యాల్షియం కూడా ముఖ్యమైన పోషకం. కిడ్నీ స్టోన్స్ ఉన్నవారు తమ ఆహారంలో క్యాల్షియం పరిమాణాన్ని స్వయంగా పూర్తిగా తగ్గించడం కంటే వైద్యుడు లేదా డైటీషియన్ సలహా తీసుకోవడం మంచిది. ప్రత్యేకంగా రాయి రకం, రక్త పరీక్షలు, మూత్ర పరీక్షలు వంటి అంశాలను బట్టి వ్యక్తిగత డైట్ ప్లాన్ మారవచ్చు.
6. యూరిక్ యాసిడ్ స్టోన్స్ ఉన్నవారికి డైట్ వేరు
కిడ్నీ రాళ్లు అన్నీ క్యాల్షియం ఆక్సలేట్తోనే ఏర్పడవు. కొందరిలో యూరిక్ యాసిడ్ స్టోన్స్ కూడా ఏర్పడవచ్చు. ఇలాంటి రాళ్ల చరిత్ర ఉన్నవారికి ప్యూరిన్ అధికంగా ఉండే కొన్ని ఆహారాల పరిమాణంపై వైద్యులు జాగ్రత్త సూచించవచ్చు. ఉదాహరణకు:
- రెడ్ మీట్
- ఆర్గన్ మీట్
- కొన్ని రకాల సముద్ర ఆహారం
వంటి వాటి విషయంలో వ్యక్తిగత పరిస్థితిని బట్టి ఆహార మార్పులు అవసరం కావచ్చు.
కిడ్నీ స్టోన్స్ రాకుండా ఉండేందుకు గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయాలు
కిడ్నీ స్టోన్స్ నివారణకు సాధారణంగా ఈ అంశాలపై శ్రద్ధ పెట్టడం మంచిది:
- రోజంతా తగినంత ద్రవాలు తీసుకోవడం
- ఉప్పు అధికంగా ఉండే ఆహారాలను పరిమితం చేయడం
- రాళ్ల రకాన్ని తెలుసుకుని ఆహారంలో మార్పులు చేయడం
- ఆక్సలేట్ అధికంగా ఉండే ఆహారాలను అవసరాన్ని బట్టి పరిమితం చేయడం
- వైద్యుల సూచన లేకుండా క్యాల్షియం వంటి పోషకాలను పూర్తిగా మానేయకపోవడం
- కిడ్నీ స్టోన్స్ పదే పదే వస్తుంటే పరీక్షలు చేయించుకోవడం
కిడ్నీ స్టోన్స్ సమస్యలో అందరికీ ఒకే డైట్ పనిచేయదు. ఒకరికి సరిపోయే ఆహార నియమం మరొకరికి సరిపోకపోవచ్చు. అందువల్ల రాయి రకం ఏమిటి, గతంలో ఎన్నిసార్లు వచ్చింది, ఇతర ఆరోగ్య పరిస్థితులు ఏమైనా ఉన్నాయా వంటి అంశాలను బట్టి వైద్యుడు లేదా అర్హత కలిగిన డైటీషియన్ సలహాతో ఆహారంలో మార్పులు చేసుకోవడం ఉత్తమం.
గమనిక: తీవ్రమైన కడుపు లేదా నడుము నొప్పి, మూత్రంలో రక్తం, జ్వరం, వాంతులు లేదా మూత్ర విసర్జనలో ఇబ్బంది వంటి లక్షణాలు ఉంటే ఆలస్యం చేయకుండా వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి.
Read also: Kidney Stones: కిడ్నీలో రాళ్లు ఉన్నవారు ఈ ఆహారాల విషయంలో జాగ్రత్త.. ఏవి తగ్గించాలి? ఏవి అస్సలు మానేయకూడదు?
Kidney Health Tips Telugu: చిన్న వయసులోనే కిడ్నీలను దెబ్బతీసే అలవాట్లు ఇవే.. ఇప్పుడే మార్చుకోండి