PM Modi’s historic Ghana visit: మూడు దశాబ్దాల తర్వాత, భారత ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ 2025 జులై 2-3 తేదీలలో ఘనాకు చేసిన చారిత్రక పర్యటన భారత్-ఘనా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలలో ఒక మైలురాయిగా నిలిచింది. ఈ పర్యటన భారత్కు, ఆఫ్రికా ఖండంలోని ప్రముఖ దేశమైన ఘనాతో సంబంధాలను బలోపేతం చేయడంతో పాటు, గ్లోబల్ సౌత్తో భారత్ నిబద్ధతను పటిష్టం చేసింది. ఈ రెండు రోజుల సందర్శనలో ప్రధాని మోదీ ఘనా అధ్యక్షుడు జాన్ డ్రమాని మహమాతో ఉన్నత స్థాయి చర్చలు జరిపారు. ఘనా పార్లమెంట్ను ఉద్దేశించి ప్రసంగించారు. (PM Modi’s historic Ghana visit) భారతీయ సమాజంతో సంభాషించారు.
పర్యటన నేపథ్యం
భారత ప్రధానమంత్రి ఒకరు ఘనాను సందర్శించడం 30 సంవత్సరాల తర్వాత జరిగిన సంఘటన ఇది. 1995లో మాజీ ప్రధాని పి.వి. నరసింహారావు ఘనాను సందర్శించిన తర్వాత, ఈ స్థాయిలో ఎటువంటి ద్వైపాక్షిక సందర్శన జరగలేదు. ఈ పర్యటన భారత్-ఘనా సంబంధాలకు కొత్త ఊపిరి లూదడమే కాక, ఆఫ్రికా ఖండంలో భారత్ ఆర్థిక, రాజకీయ, సాంస్కృతిక భాగస్వామ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేసింది. ఈ సందర్శనం 5 దేశాల (ఘనా, ట్రినిడాడ్ అండ్ టొబాగో, అర్జెంటీనా, బ్రెజిల్, నమీబియా) పర్యటనలో భాగంగా మొదటి దశగా జరిగింది.
ఘనా విమానాశ్రయంలో ఘన స్వాగతం
ప్రధాని మోదీ జులై 2, 2025న ఘనా రాజధాని అక్రాలోని కొటోకా అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో దిగగానే, ఘనా అధ్యక్షుడు జాన్ డ్రమాని మహమా స్వయంగా స్వాగతం పలికారు. 21 గన్సల్యూట్తో పాటు, ఘనా సైన్యం గౌరవ వందనం సమర్పించింది. సాంప్రదాయ ఘనా సంగీతం, నృత్యాలతో ఆహ్లాదకరమైన స్వాగతం లభించింది, ఇది రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న సాంస్కృతిక సాన్నిహిత్యాన్ని సూచించింది. అక్రాలోని కెంపిన్స్కీ హోటల్లో భారతీయ సమాజం సభ్యులు “హరే రామ హరే కృష్ణ” నినాదాలతో మోదీని ఉత్సాహంగా స్వాగతించారు.
ఘనా అధ్యక్షుడితో ద్వైపాక్షిక చర్చలు
జులై 2న, అక్రాలోని జూబ్లీ హౌస్లో ప్రధాని మోదీ, అధ్యక్షుడు మహమా మధ్య ఉన్నత స్థాయి ద్వైపాక్షిక చర్చలు జరిగాయి. ఈ చర్చలు ఆర్థిక, శక్తి, రక్షణ, ఆరోగ్యం, సాంకేతిక రంగాలలో సహకారాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడంపై దృష్టి సారించాయి. రెండు దేశాల మధ్య వాణిజ్యం ఇప్పటికే 3 బిలియన్ డాలర్లను దాటిన నేపథ్యంలో, రాబోయే ఐదేళ్లలో దీనిని రెట్టింపు చేయాలనే లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించారు. భారత కంపెనీలు ఘనాలో సుమారు 900 ప్రాజెక్టులలో 2 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులు పెట్టాయి. ఈ పర్యటన ఈ పెట్టుబడులను మరింత పెంచే దిశగా ఒక అడుగుగా నిలిచింది.
నాలుగు కీలక ఒప్పందాలు
ఈ పర్యటన సందర్భంగా భారత్, ఘనా మధ్య నాలుగు ముఖ్యమైన ఒప్పందాలు (MoUs) కుదిరాయి:
1. సాంస్కృతిక మార్పిడి కార్యక్రమం (CEP):
కళ, సంగీతం, నృత్యం, సాహిత్యం, మరియు వారసత్వ రంగాలలో సహకారాన్ని ప్రోత్సహించడం.
2. బ్యూరో ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్డ్స్ (BIS), ఘనా స్టాండర్డ్స్ అథారిటీ (GSA) మధ్య ఒప్పందం:
ప్రమాణీకరణ, ధృవీకరణ, మరియు నాణ్యతా తనిఖీలలో సహకారం.
3. సాంప్రదాయ వైద్యం:
ఆయుష్, ఘనా యూనివర్సిటీ ఆఫ్ హెల్త్ అండ్ అలైడ్ సైన్సెస్ మధ్య విద్య, శిక్షణ, మరియు పరిశోధనలో సహకారం.
4. ఘనా-ఇండియా జాయింట్ కమిషన్:
ఉన్నత స్థాయి చర్చల ద్వారా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను సమీక్షించడానికి మరియు మెరుగుపరచడానికి ఒక ఉమ్మడి కమిషన్ ఏర్పాటు.
ఈ ఒప్పందాలు రెండు దేశాల మధ్య సహకారాన్ని విస్తృత రంగాలలో విస్తరించడానికి దోహదపడతాయి. ముఖ్యంగా ఆఫ్రికాలో వ్యాక్సిన్ తయారీ కేంద్రంగా ఘనాను మార్చడానికి భారత్ మద్దతు ఇవ్వడం ఒక ముఖ్యమైన దశ.
ఘనా అత్యున్నత జాతీయ పురస్కారం
ఈ సందర్శన సందర్భంగా, ప్రధాని నరేంద్ర మోదీకి ఘనా అత్యున్నత జాతీయ పురస్కారం ‘ఆఫీసర్ ఆఫ్ ది ఆర్డర్ ఆఫ్ ది స్టార్ ఆఫ్ ఘనా’ ప్రదానం చేశారు. ఈ పురస్కారాన్ని అధ్యక్షుడు జాన్ మహమా స్వయంగా మోదీకి అందజేశారు. ఈ గౌరవాన్ని 140 కోట్ల భారతీయులకు అంకితం చేస్తూ, మోదీ ఈ సందర్భాన్ని రెండు దేశాల మధ్య బంధం చిహ్నంగా అభివర్ణించారు.
ఘనా పార్లమెంట్లో చారిత్రక ప్రసంగం
ప్రధాని మోదీ ఘనా పార్లమెంట్ను ఉద్దేశించి చేసిన ప్రసంగం ఈ పర్యటనలో ఒక ముఖ్య ఘట్టం. భారత ప్రధానమంత్రి ఒకరు ఘనా పార్లమెంట్ను ఉద్దేశించి ప్రసంగించడం ఇదే మొదటిసారి. ఈ ప్రసంగంలో, మోదీ రెండు దేశాల మధ్య చారిత్రక సంబంధాలను, స్వాతంత్ర్య సమరంలో వాటి ఉమ్మడి పోరాటాన్ని, మరియు గ్లోబల్ సౌత్లో ఘనా యొక్క ప్రాముఖ్యతను హైలైట్ చేశారు. భారత్ G20 అధ్యక్షత సమయంలో ఆఫ్రికన్ యూనియన్కు శాశ్వత సభ్యత్వం లభించడం ఒక గర్వకారణమైన సందర్భమని పేర్కొన్నారు.
క్వామే నక్రుమా మెమోరియల్ పార్క్ సందర్శన
మోదీ ఘనా మొదటి అధ్యక్షుడు, స్వాతంత్ర్య సమర యోధుడు క్వామే నక్రుమాకు అంకితం చేయబడిన క్వామే నక్రుమా మెమోరియల్ పార్క్ను సందర్శించారు. ఈ సందర్శన రెండు దేశాల మధ్య చారిత్రక బంధాన్ని సూచిస్తూ, భారత్ స్వాతంత్ర్య సమరంతో ఘనా స్వాతంత్ర్య పోరాటం మధ్య ఉన్న సారూప్యతలను గుర్తు చేసింది.
భారతీయ సమాజంతో సంభాషణ
ఘనాలో సుమారు 15,000 మంది భారతీయ సమాజ సభ్యులు ఉన్నారు, వీరు ప్రధాని మోదీ సందర్శనను ఉత్సాహంగా స్వాగతించారు. వారు ఈ సందర్శన ద్వారా ఆరోగ్యం, వాణిజ్యం, మరియు రక్షణ రంగాలలో సహకారం మరింత పెరుగుతుందని ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు. ఒక భారతీయ డయాస్పోరా సభ్యుడు, రాజేంద్ర మిశ్రా, “మోదీ విదేశీ విధానం భారతీయులను గౌరవంతో తిరిగి తీసుకురాగలదు” అని అన్నారు.
ఫిన్టెక్లో సహకారం:
ప్రధాని మోదీ ఈ సందర్భంగా భారత్ యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్ఫేస్ (UPI)ని ఘనాతో పంచుకోవడం ద్వారా డిజిటల్ చెల్లింపుల రంగంలో సహకారాన్ని ప్రోత్సహించారు. ఇది ఘనా ఫిన్టెక్ రంగంలో ఒక కొత్త అధ్యాయాన్ని తెరుస్తుంది, మరియు భారత్ డిజిటల్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ నైపుణ్యాన్ని ఆఫ్రికా ఖండంలో విస్తరించడానికి ఒక అవకాశంగా నిలుస్తుంది.
ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఘనా పర్యటన రెండు దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను బలోపేతం చేయడంలో ఒక ముఖ్యమైన దశ. ఈ పర్యటన ద్వారా, భారత్ ఆఫ్రికన్ యూనియన్ ECOWAS వంటి ప్రాంతీయ సంస్థలతో సహకారాన్ని మరింత పెంచడానికి కట్టుబడి ఉంది. ఈ సందర్శనం కేవలం రాజకీయ లేదా ఆర్థిక సహకారం గురించి మాత్రమే కాక, రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న చారిత్రక, సాంస్కృతిక బంధాలను జరుపుకోవడం గురించి కూడా. ఈ పర్యటన భారత్-ఘనా సంబంధాలకు కొత్త దిశను అందించి, గ్లోబల్ సౌత్లో భారత్ నాయకత్వాన్ని మరింత బలపరిచింది.
ఇవీ చదవండి: Canada : కెనడాలో మోదీకి వ్యతిరేకంగా నిరసనలు.. ఏం జరిగింది?
PM Modi Tours : ప్రధాని మోదీ ఎన్ని దేశాలు పర్యటించారో తెలుసా?